جشنواره کن

جشنواره کن چیست؟

بازی‌های سیاسی و راه‌اندازی مهم‌ترین جشنواره فیلم اروپا

در تازه‌ترین قسمت سری مطالب جامع وب سایت سرگرمی به سراغ جشنواره کن یا Cannes Film Festival رفته و می‌خواهیم به این رویداد مهم نگاهی بیاندازیم.

با گسترش سینما در سراسر جهان و افزایش محبوبیت آن جشنواره‌های فیلم متعددی شکل گرفته‌اند که هر کدام هدف خاصی را دنبال می‌کند. برخی از جشنواره‌ها تنها به دنبال فیلم‌های تجربی یا آوانگارد می‌روند، تعدادی دیگر تنها به آثار مستقل اهمیت می‌دهند و تعدادی هم تنها به انیمیشن‌ها اختصاص داده شده‌اند. در این میان، گروهی از جشنواره‌ها مانند Cannes Film Festival در دسته رویدادهای رقابتی قرار می‌گیرند.

جشنواره کن قدمت زیادی داشته و بیش از ۷ دهه است که سعی دارد در راستای جلب توجه عموم مردم به سینما، گسترش صنعت و گرامیداشت دستاوردها قدم بردارد. در جدیدترین قسمت سری مطالب جامعه سرگرمی به سراغ Cannes Film Festival آمده و می‌خواهیم به معرفی آن بپردازیم.

فهرست مطالب

ژان زای
فیلیپ ارلنگر
رابرت فاور لو برت

جشنواره کن چیست؟

Cannes Film Festival یک جشنواره فیلم سالانه است که در شهر کن فرانسه برگزار شده و در جریان آن آثار جدید از تمامی ژانرها از جمله مستند به نمایش در می‌آیند.

جشنواره کن به نمایش فیلم‌های جدید خلاصه نشده و در پایان آن برندگان رشته‌های مختلف معرفی می‌شوند؛ مانند اتفاقی که در مراسم‌های اهدای جوایز رخ می‌دهد. بد نیست بدانید Cannes Film Festival یکی از سه جشنواره فیلم مهم اروپا و یکی از پنج جشنواره فیلم مهم جهان به شمار می‌رود.

مروری بر تاریخچه Cannes Film Festival

در این بخش تاریخچه جشنواره را به صورت خلاصه‌وار مرور می‌کنیم.

سال‌هایی ابتدایی

ریشه‌های جشنواره کن به سال ۱۹۳۸ میلادی بازمی‌گردد؛ زمانی که ژان زای وزیر وقت وزارت آموزش ملی فرانسه به همراه فیلیپ ارلنگر مورخ و رابرت فاور لو برت روزنامه‌نگار حوزه فیلم تصمیم گرفتند یک جشنواره سینمایی بین‌المللی راه بیاندازند.

جشنواره فیلم ونیز (Venice Film Festival) تنها جشنواره فیلم اروپا در دهه ۳۰ میلادی به شمار می‌رفت و در آن برهه زمانی تحت تاثیر حکومت فاشیستی ایتالیا قرار داشت. از همین رو، مسائل سیاسی مستقیما روی انتخاب‌ها تاثیر می‌گذاشتند؛ برای مثال، بنیتو موسلینی نخست وزیر وقت شخصا وارد ماجرا شد و اجازه نداد فیلم فرانسوی La Grande Illusion جایزه رقابت‌های سال ۱۹۳۷ میلادی را از آن خود کند. البته ماجرا به همین یک مورد خلاصه نمی‌شود و سال بعد دخالت‌های سیاسی بیش از پیش خودنمایی کردند.

بنیتو موسلینی و آدولف هیتلر در سال ۱۹۳۸ میلادی از قدرت‌های خود سوء استفاده کرده تا جایزه بهترین فیلم ایتالیایی به Luciano Serra, Pilot و بهترین جایزه فیلم خارجی به Olympia برسد. Luciano Serra, Pilot یک فیلم جنگی بوده و با نظارت فرزند موسلینی ساخته شده بود. Olympia هم یک مستند درباره مسابقات المپیک سال ۱۹۳۶ میلادی بود و محصول وزارت رایش برای روشنگری مردم و پروپاگاندا به شمار می‌رفت. Olympia در شرایطی صاحب جایزه شد که آن زمان قوانین جشنواره اجازه نمی‌داد هیچ مستندی در بخش جایزه‌ها رقابت کند. هر چند، نفوذ سیاسی هیتلر کار خود را کرد.

فرانسوی‌ها، بریتانیایی‌ها و آمریکایی‌ها که نمی‌توانستند مقابل بی‌عدالتی‌ها ساکت بنشینند، در یک حرکت اعتراضی به اعضای خود در هئیت داوری جشنواره ونیز دستور دادند انصراف داده و بازگردند. فرانسوی‌ها نمی‌خواستند به همین اقدام بسنده کنند. در نتیجه، تصمیم گرفتند یک جشنواره راه‌اندازی کنند. پس از گفتگوهای اولیه و اتخاذ تصمیمات مختلف، کن به عنوان محل برگزاری انتخاب شد. دیگر گزینه، شهر بیاریتز بود. بد نیست بدانید دولت فرانسه در آن زمان نام Le Festival International du Film را برای جشنواره در نظر گرفت.

کن یک مزیت بزرگ نسبت به بیاریتز داشت. کن در خط ساحلی ریویرای فرانسه واقع شده و به همین دلیل، یک جاذبه توریستی محسوب می‌شد. علاوه بر این، مسئولان کن وعده دادند یک ساختمان اختصاصی برای جشنواره می‌سازند. اولین جشنواره قرار بود ۱ الی ۲۰ سپتامبر سال ۱۹۳۹ میلادی برگزار شود. جشنواره مطابق برنامه‌ریزی‌ها آغاز شد اما با گذشت تنها یک روز سربازان آلمان نازی به لهستان حمله کردند. در پی این اتفاق، مسئولان تصمیم گرفتند برگزاری جشنواره را به مدت ۱۰ روز عقب بیاندازند تا شرایط بهتر شود. اوضاع در ادامه نه تنها بهتر نشد، بلکه بدتر شد. فرانسه و بریتانیا علیه آلمان نازی اعلام جنگ کردند تا جنگ جهانی دوم رسما آغاز شود. با رخ دادن این اتفاق، اولین دوره جشنواره ناتمام ماند.

دومین Venice Film Festival در سال ۱۹۴۶ میلادی و پس از اتمام جنگ جهانی دوم برگزار شد. آن زمان بیست و یک کشور فیلم‌های خود را ارسال کرده بودند تا به نمایش دربیاید. سومین جشنواره در سال ۴۷ برگزار شد اما برگزارکنندگان در ادامه با مشکلات مالی مواجه شدند. بدین ترتیب، تصمیم گرفته شد در سال‌های ۴۸ و ۵۰ خبری از جشنواره نباشد. در ضمن، برگزارکنندگان ترجیح دادند به منظور اجتناب از رقابت با جشنواره فیلم ونیز زمان برگزاری به بهار انتقال داده شود.

گریس کلی مدل و بازیگر مشهور هالیوود در جشنواره کن سال ۱۹۵۵ میلادی

دهه‌های ۵۰ و ۶۰ میلادی

در پی رسوایی‌های اخلاقی که حین برگزاری جشنواره کن در سال‌های ابتدایی دهه ۵۰ میلادی رخ داد، این رویداد به شدت مورد توجه عموم مردم قرار گرفت. همزمان، جنبه هنری جشنواره در مسیر رشد قدم گذاشت. البته اتفاقات مهمی که در دهه ۵۰ رخ داد به همین موارد خلاصه نمی‌شود. پس از اینکه انتخاب‌های هیئت داوری طی سال‌های گذشته مورد انتقادهای فراوان قرار گرفت، جایزه Critics’ Prize ایجاد شد تا به واسطه آن به قدردانی از آثار اورجینال پرداخته شده و فیلمسازان به سمت ایده‌های تازه سوق پیدا کنند. همچنین در سال ۱۹۵۴ میلادی جایزه Special Jury Prize برای نخستین بار اهدا شد. یک سال بعد هم جایزه مشهور و کنونی رویداد، یعنی Palme d’Or (نخل طلا) معرفی شد.

مارشه دو فیلم یا Marché du Film در سال ۱۹۵۹ رویداد برای نخستین بار برگزار شد تا جنبه تجاری پیدا کند. مارشه دو فیلم طی دهه‌های گذشته اهمیت بسیار بالایی بدست آورد و در حال حاضر بزرگترین بازار فروش فیلم در سراسر جهان به شمار می‌رود.

اولین اتفاق قابل‌توجه دهه ۶۰ میلادی ایجاد رویدادی به نام International Critics’ Week بود. در جریان آن، اولین یا دومین فیلم‌های کارگردانان جوان برای علاقه‌مندان به نمایش در می‌آید. هدف از برگزاری چنین رویدادی، معرفی استعدادهای نوظهور در حوزه فیلمسازی است. سه سال بعد از برگزاری اولین هفته بین‌المللی منتقدان، نخستین رئیس زن هیئت داوری انتخاب شد او اولیویا دی هاویلند هنرپیشه بریتانیایی-آمریکایی بود. سال بعد هم سوفیا لورن چنین وظیفه‌ای را به دوش کشید تا دومین رئیس زن هیئت داوری لقب بگیرد.

دهه‌های ۷۰ و ۸۰ میلادی

جشنواره کن در دهه ۷۰ میلادی دچار تغییر مهمی شد. رابرت فاور لو برت که در آن برهه زمانی ریاست Cannes Film Festival را بر عهده داشت، تغییراتی را در قوانین به وجود آورد تا تاثیر فشارهای سیاسی بر انتخاب‌ها کاهش یابد. همچنین تا سال ۱۹۷۲ میلادی هر کشور فیلم مد نظر خود را به عنوان نماینده می‌فرستاد اما موریس بیسی که دبیر برگزاری بود، دو کمیته ایجاد کرد: اولین کمیته وظیفه داشت فیلم‌‌های فرانسوی را گلچین کند. دومین کمیته هم وظیفه مشابهی را در قبال فیلم‌های غیرفرانسوی انجام می‌داد.

تعداد فیلم‌های منتخب Cannes Film Festival در دهه ۷۰ میلادی کاهش یافت. در نتیجه، مدت زمان برگزاری رویداد کم شد و به ۱۳ روز رسید. با گذشت چند سال، جیلز جیکوب جایگزین موریس بیسی شد. جیکوب نه تنها جایزه Caméra d’Or یا دوربین طلایی را معرفی کرد، بلکه تغییر بزرگی را در هئیت داوری به وجود آورد. تا پیش از آن زمان، هیئت داوری تنها از اساتید دانشگاهی تشکیل می‌شد که در رشته‌های مرتبط با صنعت فیلم مشغول تدریس بودند. جیکوب بنا به دلایلی تصمیم گرفت این ساختار را تغییر داده و به سلبریتی‌ها و دیگر متخصصان اجازه دهد بخشی از هئیت داوری باشند.

ساختمان جدید و بسیار بزرگتر جشنواره کن در سال ۱۹۸۳ میلادی به برگزارکنندگان تحویل داده شد؛ ساختمانی که The Bunker نام گرفته بود. ساختمان جدید در پی برگزاری جشنواره انتقادهای فراوانی را دریافت کرد زیرا علی‌رغم ناقص بودن به عنوان محل میزبانی انتخاب شد. با گذشت مدتی، ریاست رابرت فاور لو برت بر جشنواره کن به اتمام رسید و پیر ویوت روی صندلی نشست. او در دوره ریاست خود شرایطی را به وجود آورد تا چند کشور دیگر هم بتوانند فیلم‌های خود را بفرستند. از میان کشورهای مزبور می‌توان چین، فیلیپین، کوبا و استرالیا را نام برد.

دهه ۹۰ میلادی تا به امروز

جیلر جیکوب که طی سال‌های گذشته بنیادهای متعددی را ایجاد کرده بود، در سال ۱۹۹۸ میلادی بنیاد Cinéfondation یا سینه فونداسیون را راه‌اندازی کرد تا از طریق آن بتوان ۱۵ الی ۲۰ فیلم کوتاه و نیمه بلند را از میان آثار ارائه شده توسط آموزشگاه‌های فیلمسازی انتخاب کرد. در انتها، سه فیلم برگزیده مشخص شده و جوایزی را دریافت می‌کنند. در ضمن، چهار سال بعد نام مراسم به صورت رسمی از Le Festival International du Film به Venice Film Festival تغییر کرد.

با ظهور تکنولوژی‌های پیشرفته، برگزارکنندگان جشنواره کن تصمیم گرفتند تمرکز بیشتری روی جنبه‌های دیجیتالی آثار قرار دهند.

سال ۲۰۲۰ میلادی

در پی همه‌گیری ویروس کرونا، مسئولان تصمیم گرفتند برگزاری جشنواره کن ۲۰۲۰ را عقب بیاندازند تا شرایط بهبود یابد. از آن‌جایی اوضاع مطابق انتظار پیش نرفت، اعلام شد Venice Film Festival امسال برگزار نمی‌شود.

با نخل طلا بیشتر آشنا شوید

هر مراسم اهدای جایزه یک نماد مخصوص به خود را داشته و این موضوع برای جشنواره فیلم کن هم صدق می‌کند. Grand Prix du Festival International du Film dh  یا جایزه برزگ بین سال‌های ۱۹۳۹ الی ۱۹۵۴ میلادی مهم‌ترین جایزه جشنواره بود اما در سال ۱۹۵۵ از جایزه جدیدی رونمایی شد که Palme d’Or یا نخل طلایی نام دارد. بد نیست بدانید با معرفی نخل طلایی، جایزه بزرگ کنار گذاشته نشده و پس از نخل طلایی، معتبرترین جایزه جشنواره به شمار می‌رود.

هیئت مدیره Venice Film Festival در سال ۱۹۵۴ میلادی تصمیم گرفت جایزه جدیدی را برای جشنواره خود در نظر بگیرد. آن‌ها پس از بررسی ایده‌های مختلف تصمیم گرفتند جایزه جدید بر اساس درخت نخل طراحی شود؛ زیرا بلوار کروآزت که در خط ساحلی شهر کن واقع شده و یکی از میراث فرهنگی فرانسه به شمار می‌رود، درخت‌های نخل را در خود جای داده است. علاوه بر این، نخل بخشی از نشان ملی کمون است. کمون، به حکومت فرانسه در طول انقلاب سال ۱۸۷۱ اطلاق می‌شود. پس از اتخاذ تصمیم نهایی پیرامون طرح کلی جایزه، از جواهرسازان مختلف دعوت شد تا طرح‌های مد نظر خود را آماده و ارسال کنند. در انتها، طرح یک جواهرساز فرانسوی به نام لوسین لیزن انتخاب شد.

نخل طلا طی دهه‌های گذشته بارها دچار بازطراحی شد. پایه‌ای که نخل رویش قرار می‌گرفت، اوایل دهه ۸۰ میلادی دایره‌ای شکل بود اما به مرور زمان شکلی هرمی به خود گرفت. طراحی دو بار دیگر در سال‌های ۱۹۹۲ و ۱۹۹۷ تغییر یافت. در حال حاضر، پایه کریستالی است.

بد نیست بدانید شرکت سوئیسی شوپارد اواخر قرن بیستم به عنوان سازنده نخل طلا انتخاب شد و همچنان این وظیفه را به دوش می‌کشد.

آثار سینمایی چگونه مجوز حضور و نمایش در Cannes Film Festival را دریافت می‌کنند؟

جشنواره کن چند کمیته انتخاب دارد که تمامی آثار ارسال شده توسط کشورهای مختلف را تماشا کرده و آثار مختلف را برای رقابت در بخش‌های مختلف انتخاب می‌کنند. از میان آثار برگزیده، تنها نزدیک به 50 فیلم بلند و 10 فیلم کوتاه برای رقابت‌های بخش اصلی در نظر گرفته می‌شوند. توجه داشته باشید، فرد، استودیو یا نهادی که می‌خواهد اثرش را شرکت دهد، باید در ابتدا یک فرم آنلاین را پر کند و سپس فیلمش را آپلود کرده یا نسخه فیزیکی را به آدرسی مشخص بفرستد.

فیلم‌های بلندی که برای جشنواره کن ارسال می‌شوند باید دارای شرایط خاصی باشند. یکی از مهم‌ترین شرایط، عدم انتشار در شبکه نمایش خانگی، فضای مجازی یا عدم نمایش آن در هیچ رویداد سینمایی دیگر است. فیلم‌ها باید به زبان فرانسوی یا انگلیسی باشند. در غیر این صورت، سازندگان می‌توانند زیرنویس فرانسوی یا انگلیسی را برای اثر خود آماده سازند. در ضمن، فیلم حتما باید طی ۱۲ ماه منتهی به زمان برگزاری رویداد ساخته شده باشد.

فیلم‌های کوتاه از لحاظ شرایط مورد نیاز برای حضور و نمایش در Cannes Film Festival به فیلم‌های بلند شباهت دارد. تنها تفاوتشان، در مدت زمان است. برای فیلم‌های بلند محدودیتی وجود ندارد اما فیلم‌های کوتاه نباید بیشتر از ۱۵ دقیقه زمان داشته باشند.

اصغر فرهادی و دیگر عوامل ساخت فیلم قهرمان در فرش قرمز سال ۲۰۲۱

چگونه فیلم را برای حضور در جشنواره کن ثبت نام کنیم؟

مهلت ثبت نام فیلم برای حضور در جشنواره کن معمولا بین ژانویه الی مارس (دی الی اسفند) است. در ضمن، ثبت نام از طریق وب سایت رویداد صورت می‌گیرد.

آیا می‌توان فیلمی ناتمام را برای Cannes Film Festival ارسال کرد؟

امکان ارسال پروژه‌های ناتمام برای حضور و نمایش در جشنواره کن وجود دارد اما توصیه می‌شود این کار صورت نگیرد؛ زیرا احتمال پذیریشش بسیار پایین است به خصوص اینکه نسخه‌های خام و نسخه‌های نهایی آثار سینمایی تفاوت‌های غیرقابل‌انکاری با یکدیگر دارند. البته اگر فیلم ارسال شده به یک کارگردان مشهور تعلق داشته باشد، احتمال پذیرش بسیار بیشتر است. طبیعتا، اثر مزبور باید قبل از اتمام مهلت آماده شود تا امکان نمایشش در جشنواره وجود داشته باشد.

تاریخ Cannes Film Festival شامل فیلم‌های خامی می‌شود که انتخاب شده اما پس از نمایش بازخوردهای بسیار ضعیفی را دریافت کردند. دلیل این اتفاق را باید در عجله تیم تولید برای آماده‌سازی نسخه نهایی جستجو کرد. از نمونه‌های بارز فیلم‌هایی که به چنین سرنوشتی دچار شدند می‌توان فیلم Donnie Darko را نام برد.

امکان ثبت نام آثار مستند در جشنواره کن وجود دارد؟

تمرکز اصلی Cannes Film Festival روی آثار سینمایی و داستان‌محور قرار دارد اما گاهی اوقات فیلم‌های مستند برای رقابت در بخش اصلی انتخاب شدند؛ برای مثال، می‌توان به Fahrenheit 9/11 اشاره کرد که حتی جایزه نخل طلایی را تصاحب کرد.

اگرچه امکان حضور آثار مستند در بخش اصلی جشنواره کن پایین است، دیگر بخش‌های رویداد مانند دوهفته کارگردانان تمرکز ویژه‌ای روی این دسته محصولات دارند.

جوایز جشنواره کن در چه رشته‌هایی اهدا می‌شوند؟

در ادامه جوایز بخش اصلی Cannes Film Festival قابل‌مشاهده است:

  • نخل طلا
  • جایزه بزرگ – جایزه بزرگ جشنواره
  • جایزه هیئت داوران
  • نخل طلایی فیلم کوتاه
  • جایزه بهترین بازیگر زن
  • جایزه بهترین بازیگر مرد
  • جایزه بهترین کارگردان
  • جایزه بهترین فیلم‌نامه

جشنواره کن تنها به بخش اصلی یا رقابتی خلاصه نشده و چندین بخش دیگر را هم در خود جای داده است:

  • نوعی نگاه: این بخش استعدادهای جوان را به ساخت آثار خلاقانه و جسورانه تشویق می‌کند.
  • سینه فنداسیون: این بخش با محوریت آثار دانشجویی برگزار می‌شود.
  • دوربین طلایی: به بهترین فیلم بلند حاضر در یکی از بخش‌های اصلی، دو هفته کارگردانان یا هفته منتقدان بین‌المللی اهدا می‌شود.

طی دهه‌های گذشته نهاد و سازمان‌های مختلف با هیئت مدیره جشنواره کن به توافق رسیده و این اجازه را کسب کردند تا به موازات رویداد اصلی یک رویداد جداگانه برگزار کرده و از طرف خود جایزه یا جوایزی را اهدا کنند. در ادامه لیست تعدادی از مراسم‌ها و جوایز فرعی قابل‌مشاهده است:

  • فیپرشی: این رویداد از سوی فدراسیون بین‌المللی منتقدان فیلم برگزار می‌شود.
  • دو هفته کارگردانان: این رویداد از سوی انجمن کارگردانان فرانسه برگزار می‌شود.
  • هفته بین‌المللی منتقدان: این رویداد از سوی سندیکا منتقدان سینما فرانسه برگزار می‌شود.
  • جایزه کلیسا جهانی: این رویداد توسط جنبش SIGNIS برگزار شده و تمرکزش روی آثار معنوی قرار دارد.
  • فرانسوا شاله: این جایزه با هدف ارج نهادن به ارزش‌های روزنامه‌نگاری اهدا می‌شود.
  • چشم طلایی: این جایزه از سوی Civil Society of Multimedia Authors اهدا شده و به بهترین فیلم مستند تعلق می‌گیرد.
  • نخل سگ: این جایزه به بهترین سگ حاضر در فیلم‌های جشنواره کن اهدا می‌شود.
  • موسیقی متن: این جایزه به بهترین موسیقی متن آثار حاضر در جشنواره کن اهدا می‌شود.
هیئت داوری سال ۲۰۱۹

چه کسانی برندگان جشنواره کن را انتخاب می‌کنند؟

افرادی که پای تماشای فیلم‌های ارسال شده برای Cannes Film Festival نشسته و آثار را برای نمایش و حضور در بخش‌های مختلف انتخاب می‌کنند، وظیفه معرفی هیئت داوری یا همان هیئت ژوری را هم به دوش می‌کشند.

افرادی که برای هیئت داوری انتخاب می‌شوند، در حوزه‌های مختلف صنعت سینما فعالیت داشته و اکثرشان کارگردان یا بازیگر هستند. در ضمن، امکان ندارد فردی که فیلمش برای حضور و رقابت در جشنواره کن ثبت نام شده، به عضو هیئت داوری دربیاید.

هیئت داوری جشنواره کن نسبت به هیئت‌های داوری دیگر رویدادهای آزادی عمل بیشتری دارد تا جایی که می‌تواند جایزه یا جوایز جدیدی را اضافه کند؛ برای مثال، هیئت داوری در سال ۱۹۹۱ میلادی جایزه بهترین بازیگر نقش مکمل مرد را به ساموئل ال. جکسون اهدا کرد، در حالی که چنین جایزه‌ای در لیست اصلی وجود ندارد. اتفاق مشابه طی دهه‌های گذشته بارها رخ داده است.

زمان و مکان برگزاری جشنواره کن

همان‌طور که از نامش می‌توان حدس زد، جشنواره کن در شهر کن فرانسه برگزار می‌شود. این رویداد بزرگ معمولا طی ۱۲ روز برگزار شده و زمانش هم فصل پاییز است. Cannes Film Festival قبلا در سپتامبر برگزار می‌شد اما به دلیل اجتناب از همزمانی با جشنواره فیلم ونیز تصمیم گرفته شد زمان برگزاری‌اش به بهار انتقال داده شود.

جشنواره کن در مجموعه بزرگی تحت عنوان Palais des Festivals et des Congrès‎ برگزار می‌شود که در میان فارسی زبانان با نام کاخ جشنواره و کنگره کن شناخته می‌شود. این مجموعه نخستین بار در سال ۱۹۴۹ میلادی ساخته شد. در پی موفقیت‌های جشنواره و افزایش محبوبیت و متقاضیان، هیئت مدیره و مسئولان شهر کن تصمیم گرفتند ساختمان جدیدی را بسازند؛ مجموعه‌ای که با گذشت سه سال به اتمام رسید تا در دسامبر ۱۹۸۲ رسما افتتاح شود. کاخ جشنواره و کنگره کن ۳۵ هزار متر مربع وسعت داشته و در انتهای بلوار کروآزت و در بخش شرقی بندر واقع شده است. در ضمن، بد نیست بدانید معماری آن با الهام از جنبش مدرنیسم و توسط دو معمار به نام‌های هیوبرت بنت و فراسوا دروئت صورت گرفت.

مجموعه کاخ جشنواره و کنگره کن جدا از سالن‌های نمایش شامل بخش‌های متعددی می‌شود که مهم‌ترینش احتمالا محل اقامت شرکت‌کنندگان در Cannes Film Festival باشد. تعداد اتاق‌ها به رقم ۸ هزار رسیده و جدا از دسترسی کامل به اینترنت، منظره‌های مختلفی دارند. برخی از اتاق‌ها رو به محیط شهری و برخی دیگر هم رو به دریا هستند. به این موارد باید رستوران را افزود. مجموعه کاخ و کنگره یک آشپزخانه مستقل داشته و تمامی غذاها در همان آماده و سرو می‌شوند.

Palais des Festivals et des Congrès دقیقا ۱۵ تالار کنفرانس دارد و پس از پاریس، دومین مقصد تجاری در حوزه توریسم تجاری محسوب می‌شود. به بیان دیگر، اینطور نیست که مجموعه تنها به جشنواره کن اختصاص داشته و در باقی ماه‌های سال بلااستفاده باشد. هیئت مدیره امکانات را در طول ماه‌های دیگر به شرکت‌ها و نهادهای مختلف اجازه می‌دهد تا کنفرانس‌های خود را در آنجا برگزار کنند.

در بخش دیگری از مقاله گفته شد جشنواره کن تنها به چهار بخش رقابتی، نوعی نگاه، سینه فنداسیون و دوربین طلایی خلاصه نشده و جوایز دیگری را هم در خود جای داده که توسط نهادهای مختلف اعطا می‌شوند. دیگر مراسم‌ها پشت سر یا همزمان با Cannes Film Festival و در مکانی جداگانه برگزار می‌‍شوند؛ برای مثال، نمایش فیلم‌های دو هفته کارگردانان در سالن‌های هتل JW Marriott به نمایش گذاشته می‌شوند.

مارشه دو فیلم چیست؟

Marché du Film یا مارشه دو فیلم، یک رویداد تجاری است که همزمان با جشنواره و در مجموعه کاخ جشنواره و کنگره کن برگزار می‌شود.

استودیوهای بزرگ و کوچک که به دنبال ناشر برای اثر جدید خود می‌گردند، طرح فیلم یا فیلم‌های خود را برای ناشران ارائه داده و سعی می‌کنند نظر مثبتشان را بدست بیاورند. آثاری که در مارشه دو فیلم حضور می‌یابند، معمولا در فاز ابتدایی قرار داشته و هنوز بودجه‌هایشان تامین نشده است. سازندگان امیدوار هستند از طریق فروش امتیاز پخش بودجه را بدست بیاورند. البته برخی پروژه‌ها هم تکمیل شده و به صورت آماده در جریان رویداد حاضر می‌شوند.

ناشران حاضر در مارشه دو فیلم را می‌توان به دو دسته تقسیم کرد: دسته اول، امتیاز پخش فیلم برای کشور یا کشورهای خاص را خریداری می‌کنند؛ دسته دوم و پایانی ناشرانی را در بر می‌گیرد که امتیاز پخش را به صورت کامل خریداری کرده یا امتیاز پخش برای یک منطقه بزرگ مانند اروپا را تصاحب می‌کنند.

بد نیست بدانید مارشه دو فیلم برای فیلمسازان مستقل از خود جشنواره کن حائز اهمیت‌تر است؛ زیرا فرصتی به شمار می‌رود تا محصولشان را در معرض نمایش بگذارند.

وس اندرسون کارگردان آمریکایی در کن ۲۰۲۱

آیا می‌توانم در جشنواره کن حضور داشته باشم؟

Cannes Film Festival یک رویداد کنترل شده به شمار رفته و تحت هیچ شرایطی به عموم مردم اجازه داده نمی‌شود در آن حضور پیدا کنند. در نتیجه، تنها راه حضور فعالیت در صنعت سینما یا حوزه رسانه است.

برگزارکنندگان جشنواره فیلم کن چند نوع اعتبارنامه برای افراد حاضر در رویداد در نظر گرفته‌اند. در ادامه به آن‌ها پرداخته و توضیحاتی را پیرامون سطح دسترسی هر کدام ارائه می‌دهیم.

اعتبارنامه جشنواره 

اعتبارنامه جشنواره یا Festival Accreditation در گذشته Professional Accreditation نام داشت. این اعتبارنامه برای فعالان صنعت سینما در نظر گرفته شده و به آن‌ها اجازه می‌دهد به بخش‌های مختلف محل برگزار مانند سالن نمایش بروند. صدور اعتبارنامه جشنواره کاملا رایگان است.

اعتبارنامه تجاری

هر ساله نزدیک به ۱۲ هزار فعال صنعت سینما در مارشه دو فیلم حضور می‌یابند. این افراد که معمولا عضو هئیت مدیره شرکت نشر یا نماینده‌شان هستند، با پرداخت مبلغ ۳۰۰ یورو می‌توانند اعتبارنامه را دریافت کنند. البته اعتبارنامه تجاری خود به چند دسته تقسیم می‌شود؛ برای مثال، یک نوع از اعتبارنامه‌های تجاری مختص تهیه‌کنندگان است.

اعتبارنامه رسانه‌ای

فعالان صنعت سینما، تنها افرادی نیستند که در جشنواره کن حضور می‌یابند. طبق آمارها، سالانه نزدیک به ۴ هزار ژورنالیست از ۱ هزار و ۵۰۰ رسانه در رویداد حضور یافته و اتفاقات را پوشش می‌دهند.

اعتبارنامه سینه فایل

اعتبارنامه سینه فایل از سوی مسئولان شهر کن در نظر گرفته شده و به ساکنان محلی اجازه می‌دهد به واسطه آن وارد سالن‌های نمایش شده و به تماشای فیلم بنشینند. این اعتبارنامه همچنین در دسترس علاقه‌مندان به سینما و دانشجویان سراسر جهان قرار داشته و می‌توانند برای دریافتش اقدام کنند.

بسیاری از سالن‌های نمایشی که دارندگان اعتبارنامه سینه فایل به آن اجازه ورود دارند، به بخش‌های مختلف و فرعی جشنواره کن مربوط شده و خارج از Palais des Festivals et des Congrès واقع شده‌اند.

چگونه می‌توان با سلبریتی‌ها ملاقات کرد؟

همان‌طور که گفته شد، جشنواره کن یک رویداد کنترل‌شده بوده و به عموم مردم اجازه حضور در آن یا تعامل با سلبریتی‌ها داده نمی‌شوند.

از آن‌جایی که بازیگران و دیگر دست‌اندرکاران مشهور معمولا به گشت و گذار در Palais des Festivals et des Congrès بسنده نکرده و به شهر می‌روند، احتمالش هست مردم به صورت اتفاقی با آن‌ها مواجه شده و عکس بگیرند. البته مراسم‌های فرش قرمز هم فرصت مناسبی برای عکاسی به شمار می‌رود.

جشنواره کن آماج حملات چه انتقادهایی بوده است؟

اگر رسوایی‌های اخلاقی رخ داده طی دهه‌های گذشته را نادیده بگیریم، می‌توان گفت دو اتفاق بوده که انتقادهای فراوانی را به سمت Cannes Film Festival روانه کرده است. مورد اول به سال ۲۰۱۵ میلادی مربوط می‌شود. بازیگران زن برای فرش قرمز معمولا کفش‌های پاشنه بلند می‌پوشند اما آن سال تعدادی از بازیگران که بالای ۵۰ سال سن داشتند ترجیح دادند کفش‌های راحت‌تری را به پا کنند. تعدادی از مسئولان برگزاری که چنین اقدامی را قابل‌قبول نمی‌دانستند، اجازه ندادند بازیگران مزبور روی فرش قرمز بروند. با انتشار این خبر، موجی از اعتراضات به راه افتاد.

بازیگران زن نظر مثبتی نسبت به اقدام مسئولان جشنواره کن برای اجباری کردن کفش‌های پاشنه بلند نداشتند. از همین رو، تعدادی از آن‌ها پس از ورود به مراسم فرش قرمز کفش‌های پاشنه بلند خود را درآورده یا تعدادی دیگر بدون کفش مقابل رسانه‌ها ظاهر شدند. البته تیری فرمو دبیرهنری جشنواره در پاسخ به اعتراضات و انتقادات گفت هیچ اجباری برای پوشیدن پاشنه بلند وجود نداشته و چنین شایعه‌ای را به صورت کامل رد گفت. البته سخت‌گیری یکی از کارکنان بابت کفش‌های پاشنه بلند را تایید و بابتش عذرخواهی کرده بود.

مورد دوم، اختلافات میان جشنواره کن و نتفلیکس است. طبق قوانین، فیلمی که برای مراسم ارسال شده و برای حضور در بخش‌های اصلی مورد تایید قرار می‌گیرد، پس از پایان رویداد باید در سینماهای فرانسه اکران شود. قوانین همچنین می‌گویند باید فاصله مشخصی بین اکران گسترده و انتشار دیجیتالی وجود داشته باشد. نتفلیکس که دو فیلم Okja و The Meyerowitz Stories را در رقابت‌ها داشت، اعلام کرد آن‌ها را همزمان با اکران در سرویس خود در دسترس قرار می‌دهد. با اعلام چنین خبری و صد البته کش و قوس‌های مختلف، جشنواره کن صریحا تایید کرد در سال‌های آتی از پذیرش فیلم‌های نتفلیکس خودداری می‌کند. در پاسخ، نتفلیکس به صورت کامل از شرکت در تمامی بخش‌ها انصراف داد.

حاشیه‌های دیگری هم طی دهه‌های گذشته به وجود آمد که همگی باعث روانه شدن انتقادات به سمت Cannes Film Festival شدند؛ برای مثال، می‌توان اکران Irréversible را نام برد. داشتن صحنه‌های حساسیت‌زا باعث شد ۲۵۰ نفر سالن نمایش را ترک کرده و تعدادی هم بی‌هوش شوند.

جشنواره فیلم کن چه تاثیری بر صنعت فیلم داشته است؟

جشنواره فیلم کن در حال حاضر معتبرترین جشنواره فیلم جهان محسوب می‌شود. دلایل متعددی در این اتفاق دخیل بوده‌اند که یکی از شاخص‌ترین‌هایشان تاریخچه‌ای طولانی در اکران اولیه بزرگترین فیلم‌های تاریخ است. علاوه بر این، جشنواره کن فرصت بزرگی برای فیلمسازان است تا استعدادهای خود را در معرض نمایش گذاشته و بدین ترتیب، فرصت‌های بزرگتر و بهتری برای ساخت یک فیلم داشته باشند. اگر چیزی به نام جشنواره کن وجود نداشت، احتمالا کارگردانانی مانند کوئنتین تارانتیو و استیون سودربرگ هرگز نمی‌توانستند به جایگاه امروزشان برسند.

بردن جوایز جشنواره کن نمی‌تواند موفقیت‌های تجاری یا دریافت بازخوردهای مثبت از سوی کارشناسان رسانه‌ها را تضمین کند اما قطعا می‌تواند نام فیلمساز یا بازیگر را به صدر اخبار رسانده و باعث شهرتش شود.

مارشه دو فیلم که از زیرمجموعه‌های جشنواره کن است، حالا یکی از مهم‌ترین و بزرگترین بازارهای فیلم سینمایی در سراسر جهان به شمار می‌رود. فیلمسازان به امید یافتن ناشر و ناشران هم به امید یافتن آثار ارزشمند برای اکران یا انتشار در کشورهای مختلف در این رویداد حضور می‌یابند.


نظرات

guest
0 دیدگاه
Inline Feedbacks
View all comments
بالا