#مهسا_امینی
انیمه شهر اشباح

۲۰ حقیقت جالب درباره انیمه شهر اشباح که نمی‌دانید

مهیج و جادویی

نزدیک به بیست سال است که انیمه شهر اشباح، یا همان Spirited Away، با سفر جادویی چیهیرو (Chihiro) در دنیای ارواح به در زندگی ما بوده است و هیچگاه محبوبیت خود را در بین انیمه دوستان از دست نداده است. در این مطلب قصد داریم تا برخی از راز‌هایی که بیشتر طرفداران درمورد این انیمه محبوب نمی‌دانند را فاش کنیم.

استودیوی مورد احترام و موفق جیبلی (Ghibli) هایائو میازاکی (Hayao Miyazaki) تعدادی از بهترین انیمه‌های تمام دوران را ساخته است و شهر اشباح به راحتی بزرگترین جواهر در آثار سینمایی فوق العاده اوست. سفر جادویی چیهیرو در دنیای ارواح که در سال ۲۰۰۱ منتشر شد، اکنون دو دهه است که در زندگی ما وجود داشته است و تا به امروز همچنان بینندگان را، چه پیر و چه جوان، مجذوب و شیفته خود کرده است.

هر فریم از این داستان فوق‌العاده ماجرای جالبی پشت خود دارد و برخی از حقایق در مورد این انیمه، از جمله اتفاقات پشت صحنه، معانی پنهان و سمبلیک وجود دارند که مطمئناً حتی طرفداران و اوتاکوهای باتجربه را شگفت زده می‌کنند.

۲۰. نمادهای پشت ماجرای خوک شدن والدین چیهیرو در انیمه شهر اشباح

وقتی پدر و مادر چیهیرو غذاهای رنگارنگ و متنوع را در مغازه‌ای می‌بینند، بدون توجه به حضور نداشتن صاحب آن و یا حتی مشتری‌های دیگر، زمانی را برای خوردن آن از دست نمی‌دهند و دست به کار می‌شوند تا دلی از عزا دربیاورند. چیزی که در نهایت باعث به خوک تبدیل شدن آن‌ها می‌شود و البته انتخاب عجیب و غریبی هم نبود. طبق اطلاعاتی که یکی از طرفداران از استودیو جیبلی دریافت کرد، خوک شدن نمادی از رفتار مردم و اجتماع در دوران اقتصاد حبابی ژاپن در دهه ۸۰ بود، و اینکه چگونه آن‌ها در مواجهه با شرایط پیش آمده رفتار خود را تغییر دادند و روندی غیرانسانی و خوک مانند را پیش گرفتند.

۱۹. انیمه شهر اشباح برنده اسکار شد اما میازاکی آن را دریافت نکرد!

در سال ۲۰۰۳، این فیلم برنده اسکار بهترین فیلم بلند انیمیشن شد، اما میازاکی برای دریافت آن در مراسم شرکت نکرد. دلیل این امر نیز موضع سیاسی آمریکا در جنگ عراق بود. میازاکی در مجله ژاپن تایمز اظهار داشت که مایه تاسف است که نمی‌تواند به دلیل اتفاقات بسیار غم انگیزی که در جهان رخ می‌دهد و شرایط و موضع گیری‌های موجود، از صمیم قلب برای موفقیت و دست آوردن این جایزه خوشحال باشد.

۱۸. استودیو جیبلی بدون فیلمنامه پروسه ساخت را شروع کرد

در کمال تعجب شهر اشباح و دیگر فیلم‌های جیبلی معمولاً فیلمنامه ندارند، زیرا تولید آنها بلافاصله پس از شروع روند داستانی آغاز می‌شود. میازاکی معتقد است که در این روش ساخت به داستان فیلم اجازه داده می‌شود تا مسیر خودش را طی کند. او در مصاحبه‌ای با رسانه ژاپنی میدنایت آی (Midnight Eye) همچنین گفت که وقتی کار روی فیلمی را در استودیو شروع می‌کنیم، داستان را به صورت تمام و کمال و آماده در دست نداریم.

۱۷. هر کدام از نام‌های موجود در داستان معنایی دارند

در ساخت انیمه شهر اشباح به کوچکترین جزئیات فیلم توجه بسیاری شده است و نام ارواح و شخصیت‌ها همگی اهمیت ویژه‌ای در انتقال مفهوم خاص خود دارند. به عنوان مثال، روح‌های دوده مانند در اتاق دیگ بخار سوسواتاری (Susuwatari) نامیده می‌شوند که مستقیماً به صورت دوده سرگردان ترجمه می‌شوند. کاماجی (Kmaji) به معنای جوش‌گر، یوبابا (Yubaba) که یکی از بهترین شرورهای ساخته شده در استودیو جیبلی محسوب می‌شود به معنای جادوگر حمام است و زنیبا (Zeniba) به معنای جادوگر پول. حتی نام چیهیرو به معنای هزاران جستجو است و هنگامی که به خدمت یوبابا درمی‌آید نام سن (Sen) روی او گذاشته می‌شود، نامی که به معنای هزار و مخففی از اسم اصلی خود چیهیرو به حساب می‌رود.

۱۶. چیهیرو از یک کودک ده ساله واقعی الهام گرفته شده است

چیهیرو به عنوان یکی از بهترین شخصیت‌های زن استودیو جیبلی در نظر گرفته می شود و میازاکی از یک مدل زنده و واقعی برای خلق این شخصیت منحصر به فرد خود استفاده کرد. او در مصاحبه‌ای با رسانه میدنایت آی درباره منبع الهام خود گفت زمانی که دختر خردسال یکی از دوستانش را دیده به فکر ساخت شخصیتی بر مبنای رفتارهای خاص و عجیب او افتاده است. میازاکی همچنین اضافه کرد که متوجه شده هیچ فیلمی درباره این دسته از کودکان با رفتار خاص و شگفت انگیز ساخته نشده بود و هیچ انیمیشنی وجود نداشته که بتواند برای آن‌ها باشد و با آن‌ها ارتباط برقرار کند. بنابراین، او رفتارهای یک دختر واقعی ژاپنی را به چیهیرو داد تا این دسته از کودکان هم بتوانند چیزی برای تماشا داشته باشند و بدانند که در نهایت همه چیز درست خواهد شد.

۱۵. صحنه‌ی روح بدبو بر اساس تجربه‌ی خود میازاکی ساخته شده است

مدت کوتاهی پس از شروع به کار چیهیرو روح تاریکی برای تمیز شدن به حمام یوبابا می‌رود و یوبابا نیز برای آزمایش و اذیت کردن چیهیرو او را مسئول مشتری بد بوی خود می‌کند. پس از تلاش‌های زیاد چیهیرو بالاخره موفق می شود این روح مملو از گل و لای و اشیا مختلف را تمیز کند و مشخص می‌شود که این مهمان ناخوانده درواقع یک روح رودخانه بوده است.

این صحنه برگرفته از تجربه‌ای است که میازاکی هنگام تمیز کردن رودخانه‌ای در محله‌اش داشت، رودخانه‌ای که آنقدر با خاک و زباله سنگین بود که بیرون کشیدن یک دوچرخه ساده به دستان زیادی نیاز داشت. خوشبختانه، این رودخانه در حال حاضر با تعداد زیادی ماهی و سایر جانوران صاف است.

۱۴. در شهر اشباح تقریباً همه چیز با دست ترسیم شده است

در حالی که در جهان انیمیشن‌ها تا حد زیادی همه صحنه‌ها و روندهای ساخت کامپیوتری شده‌اند، اما میازاکی همچنان معتقد است که طراحی کردن صحنه‌های انیمیشن با دست حس واقعی‌تری را به مخاطبانش می‌دهد و سبک خاص استودیو حفظ می‌شود. در انیمه شهر اشباح نیز تقریباً همه چیز شامل پس‌زمینه‌ها و پیش‌زمینه با دست‌ کشیده شده‌اند و شخصیت‌ها هم با حداقل کار دیجیتالی به حرکت درآمده‌اند. توشیو سوزوکی (Toshio Suzuki)، تهیه‌کننده میازاکی، در مصاحبه‌ای با مجله نیویورکر گفت وقتی سیاه و سفید رنگی شد، آکیرا کوروساوا (Akira Kurosawa) تهیه کننده و کارگردانی بود که تا مدت‌ها سبک خود را حفظ کرد و به ساخت فیلم‌های سیاه و سفید ادامه داد. در زمینه انیمیشن هم میازاکی احساس می‌کند که باید بیشترین مقاومت را در مقابل انیمیشن‌های رایانه‌ای داشته باشد.

۱۳. ایستراگ‌ها در آثار میازاکی هم دیده می‌شوند

به نظر می‌رسد اکثر فیلم‌های استودیو جیبلی در یک جهان وجود داشته باشند. بنابراین اگر با دقت انیمیشن‌های این استودیو را تماشا کنید متوجه عناصر آشنا خواهید شد و شخصیت‌ها و ایستراگ‌های (Easter egg) بسیاری از فیلم‌های دیگر میازاکی را پیدا می‌کنید. در انیمه شهر اشباح نیز شخصیت‌هایی از فیلم‌های دیگر حضور کوتاهی پیدا خواهند کرد که شما را یاد دیگر انیمه‌های جیبلی می‌اندازند.

دوده‌های سیاه کوچک در شهر اشباح و همسایه من توتورو (My Neighbor Totoro) شکل یکسانی دارند، جیجی گربه سیاه کیکی از انیمیشن سرویس تحویل کی‌کی (Kiki’s delivery service) روی بالشی در اتاق بو (Boh) است، و صحنه کوتاهی که چیهیرو در آسانسور در کنار روح تربچه قرار می‌گیرد بسیار شبیه توتورو است که در کنار دختران زیر باران در انیمه همسایه من توتورو ایستاده است.

۱۲. صحنه‌های بدون حرکت امضای میازاکی هستن

انیمه شهر اشباح مملو از صحنه‌های ساکن و آرام است که حس آرامش را به مخاطب القا می‌کنند. جایی که چیهیرو می‌ایستد و به اقیانوس خیره می‌شود یا علف‌ها در باد ملایم حرکت می‌کنند، این صحنه های ساکن عمدا اضافه شده‌اند و به نوعی امضای استودیو جیبلی محسوب می‌شوند که آن‌ها را در ژاپنی ما (Ma) می‌نامند و به قول خود میازاکی به معنای تهی بودن است و عمدا به آن شکل ساخته شده‌اند.

۱۱. صداپیشه آمریکایی چیهیرو صدایی آشنا برای انگلیسی زبا‌ن‌ها بود

داوی چیس (Daveigh chase)، صداپیشه چیهیرو، قبلاً تجربه کمی داشته است، به ویژه در نقش سامارا در فیلم سینمایی حلقه (The Ring). او همچنین در اوایل دهه ۲۰۰۰ در انیمیشن سریالی Lilo & Stitch صداپیشگی لیلو را بر عهده داشت که او را به صدای بسیار آشنایی برای کودکان انگلیسی زبان تبدیل می‌کند. در این بین صداپیشگی هاکو بر عهده جیمز مارسدن (James marsden) بود که به خاطر حجم وسیع آثارش بسیار شناخته شده است.

۱۰. شهر روح‌ها از یک موزه عجیب در توکیو الهام گرفته شده است

در مصاحبه‌ای با مجله نیویورکر، میازاکی فاش کرد که یکی از بزرگترین الهامات او برای ساخت دنیای ارواح که برای انیمه شهر اشباح در نظر داشت، از موزه‌ای به نام موزه معماری فضای باز ادو توکیو (Edo Tokyo Open air Architectural) گرفته شده است که در آن ساختمان‌ها، خانه‌ها،  حمام ها و دیگر بناها به شکل کامل کنار یکدیگر قرار گرفته‌اند و فضایی جادویی را تشکیل داده‌اند.

۹. شهر اشباح دومین فیلم پرفروش ژاپن است

انیمه شهر اشباح که یکی از بهترین فیلم‌های انیمه‌ای در تمام دوران به حساب می‌آید، با درآمد ۳۱.۶۸ میلیارد ین، جایگاه دومین فیلم پرفروش ژاپن را نیز در اختیار دارد. سه فیلم برتر ژاپن همگی انیمیشنی هستند و این فیلم دو دهه است که توانسته رتبه خود را در بین دو فیلم برتر صنعت فیلم و سرگرمی ژاپن حفظ کند.

۸. میازاکی پیش از کارگردانی این انیمه بازنشستگی خود را اعلام کرده بود

در سال ۱۹۹۹، دو سال قبل از انتشار شهر اشباح، میازاکی بازنشستگی خودش را اعلام کرده بود. با این حال او به راجر ایبرت (Roger Ebert)، خبرنگار آمریکایی، گفت که کناره گیری از استودیو جیبلی کار چندان آسانی نبوده و علیرغم تمایل به توقف کار، او می‌خواست فیلمی مخصوص به دختر یکی از دوستانش بسازد. رفتار و حرف‌های آن دختر بچه باعث شد تا میازاکی به تعریف خودش، کشو‌های مغزش را دوباره بیرون بکشد و داستانی را بسازد که آن دختر و همه‌ی بچه‌های ده ساله دیگر بتوانند از آن لذت ببرند.

۷. حرکات واقعی حیوانات به عنوان مرجع برای ساخت انیمیشن‌های هاکو استفاده شدند

در گفتگویی که رسانه نیویورکر با تیم نویسندگان و طراحان انیمه شهر اشباح داشت مشخص شد که این تیم‌ها برای طراحی هرچه بهتر هاکو زمانی را به تماشای حرکات حیوانات واقعی گذرانده‌اند. به تیم طراحان جیبلی گفته شد که برای بالا رفتن هاکو از دیوار راه رفتن یک مارمولک را تقلید کنند، وقتی که چیهیرو به او غذا داد از دهان و نحوه بلعیدن یک سگ طرح بردارند و از حالت یک مار هنگام افتادن روی زمین برای صحنه زخمی شدن و افتادن هاکو بر روی بالکن استفاده کنند.

۶. پیکسار از این انیمه و دیگر کارهای استودیو گیبلی به عنوان منبع الهام استفاده می‌کند

جان لستر (John Lasseter) مدت‌هاست که یکی از مریدان کارهای میازاکی بوده است و همیشه به تیم خود توصیه کرده تا در صورت تمام شدن ایده‌هایشان به تماشای آثار میازاکی بنشینند. اعضای تیم پیکسار نیز فیلم‌های شهر اشباح و دیگر فیلم‌ها از این دسته را تماشا می‌کنند تا بتوانند با استفاده از فضای شگفت انگیز و داستان‌های جادویی آن‌ها روی فیلم‌های خودشان بهتر کار کنند.

۵. مدیر ارشد پیکسار کمک کرد تا این انیمه در ایالات متحده به محبوبیت برسد

جان لستر، یکی از مدیران ارشد سابق پیکسار، همچنین دوستی نزدیکی با میازاکی دارد و به همین خاطر ارزش زیادی برای کارهای او قائل می‌شود. تا قبل از انیمه شهر اشباح کارهای میازاکی در ایالات متحده به خوبی ترجمه نمی‌شدند و جان لستر از این نوع ترجمه انگلیسی کار‌ها راضی نبود، بنابراین، او پس از انتشار شهر اشباح تصمیم گرفت تا کار را خودش به دست بگیرد تا این انیمه در بازار آمریکا به خوبی معرفی شود. با ترجمه درست و مناسب دید واقعی ژاپنی زنده و معتبر نگه داشته شد و داستان بهتر به مخاطب انگلیسی زبان منتقل شد، به طوری که پس از گذشت چندین سال این اثر هنوز هم یکی از محبوب‌ترین انیمه‌ها در بین آمریکایی‌ها است و حتی به موفقیت جهانی هم رسیده است.

۴. شهر اشباح اولین فیلم انیمیشنی بود که برنده اسکار شد

انیمه شهر اشباح با داستان نوآورانه و بدیع خود و همچنین جلوه‌های بصری بسیار دلنشین توانست برنده جایزه اسکار شود. اما این تنها رکوردی نبود که توسط این انیمه شکسته شد. طبق کتاب رکوردهای جهانی گینس، شهر اشباح میازاکی مدت کمی پس از انتشار به اولین فیلم انیمه تمام دوران تبدیل شد که برنده یک جایزه معتبر شده است. موضوعی که در تاریخ سینما و صنعت سرگرمی تاریخ ساز شد، چرا که در اوایل قرن بیست و یکم یک انیمه توانست توجه مردم جهان را به هنری که ژاپنی‌ها در آن زمان داشتند جلب کند و برای همیشه به یک پیروزی برجسته تبدیل شود.

۳. آهنگ پایانی برای فیلم دیگری در نظر گرفته شده بود

آهنگ همیشه با من (Always With Me) از یومی کیمورا (Yumi Kimura) یک آهنگ باورنکردنی و گوش‌نواز بود که فیلم را به پایان رساند، اما این آهنگ در ابتدا برای یک انیمه حذف شده جیبلی به نام Rin The Chimney Painter در نظر گرفته شده بود. زمانی که این پروژه رد شد، میازاکی تصمیم گرفت تا آهنگ را در تیتراژ شهر اشباح قرار دهد.

۲. در فیلم به یکی از آئین‌های باستانی ژاپنی اشاره شده است

اعتقاد ژاپنی‌ها به پرستش ارواح طبیعت، نقطه مرجع بزرگی این انیمه و پروژه‌های دیگر استودیو بود. طبق مطالعات آسیایی، مانند پرنسس مونونوکه، شهر اشباح نیز بیننده را وادار می‌کند تا با برخی از مفاهیم اصلی شینتو (Shinto) که اشاره به وجود جهان ارواح و مفهوم خلوص دارد روبرو شوند. هر چیز در فیلم روح خاص خود را دارد که برای پاکسازی و تمیز شدن به حمام می‌آید که این موضوع هم یک اصل شینتو است.

۱. صداپیشگان برای رسیدن به صدای مناسب با کاراکتر‌های خود همراه شدند

به گفته وبسایت کامیک بوک ریسورسز (Comic Book Resources) صداپیشه ژاپنی مادر چیهیرو، یاسوکو ساواگوچی (Yasuko Sawaguchi) برای رسیدن به صدای مناسب در صحنه غذا خوردن کاراکتر خود در رستوران، مرغ سرخ‌ شده واقعی خورد. حتی لورن هالی (Lauren Holly)، صداپیشه آمریکایی این نقش هم در حین دوبله برای تقلید بهتر یک سیب خورد.

در پایان نظر شما درباره این انیمه نوستالژیک چیست؟ کدام یک از موارد گفته شده برای شما بیشتر تعجب برانگیز بود؟ نظرات خود را با ما به اشتراک بگذارید.


نظرات

guest

5 دیدگاه
جدیدترین
قدیمی‌ترین بیشترین رای
Inline Feedbacks
View all comments
بالا