0/10

پنج کتاب داستانی که برای اولین فیلم ترسناک کریستوفر نولان انتخاب‌های ایده‌آلی هستند

رمان‌هایی با مفاهیم پرچالش

0/10 ۰ 2 ساعت قبل مقالات جانبی (سینمایی) کپی لینک

در این مطلب به معرفی پنج کتاب داستانی می‌پردازین که می‌توانند برای اولین فیلم ترسناک کریستوفر نولان انتخابی ایده‌آل به شمار بروند.

کریستوفر نولان (Christopher Nolan) امروز یکی از بزرگ‌ترین کارگردانان سینما به شمار می‌رود؛ تا جایی که حتی پیش از اکران The Odyssey و شکستن رکوردهای فروش، هیجان پیرامون این فیلم به حدی بود که بلیت‌های آن یک سال زودتر به فروش رفت. او تاکنون تقریبا هر کاری را در ژانرهای علمی‌تخیلی، تریلر و جنگی انجام داده است، اما هنوز یک ژانر در کارنامه‌اش جای خالی دارد؛ ژانری که خودش نیز بارها گفته دوست دارد روزی آن را تجربه کند و آن هم ترسناک است.

نولان مدت‌هاست درباره علاقه‌اش به ساخت یک فیلم ترسناک صحبت می‌کند. او پیش‌تر نیز در برخی لحظات سه‌گانه The Dark Knight و به‌ویژه در The Odyssey با فضایی تاریک‌تر و پرتنش‌تر بازی کرده است. به همین دلیل، این موضوع دوباره بر سر زبان‌ها افتاده است. با این حال، تنها مانع او پیدا کردن داستان مناسب است.

او در مصاحبه‌ای با مؤسسه فیلم بریتانیا توضیح داد که هنوز آن ایده استثنایی را پیدا نکرده است. “فکر می‌کنم یک فیلم ترسناک واقعا خوب به یک ایده کاملا استثنایی نیاز دارد و چنین ایده‌هایی بسیار نادر هستند. بنابراین هنوز داستانی پیدا نکرده‌ام که برای ساخت یک فیلم ترسناک مناسب باشد.”

با توجه به نوع فیلم‌هایی که نولان معمولا می‌سازد، احتمالا اثر ترسناک او یک فیلم کلیشه‌ای پر از جامپ‌اسکر نخواهد بود. به همین دلیل، در ادامه پنج رمان ترسناک را معرفی می‌کنیم که اقتباس آن‌ها با کارگردانی نولان می‌تواند فوق‌العاده باشد.

5 – کتاب The Fisherman

اگر نولان به دنبال یک ایده واقعا قدرتمند برای ساخت فیلمی ترسناک باشد، The Fisherman یکی از بهترین گزینه‌هاست. رمان جان لنگن (John Langan) داستان دو مرد بیوه را روایت می‌کند که برای کنار آمدن با غم از دست دادن همسرانشان به ماهیگیری روی می‌آورند، اما در نهایت به رودخانه‌ای می‌رسند که افسانه‌ای باستانی درباره آن وجود دارد؛ افسانه‌ای که خود مفهوم مرگ را به چالش می‌کشد.

نکته جذاب این داستان این است که هدفش صرفا ترساندن مخاطب نیست، بلکه به‌آرامی راز و رمزهای داستان را گسترش می‌دهد و در کنار درام، وحشت کیهانی و اسطوره‌شناسی گسترده‌ای را وارد روایت می‌کند. این روند تدریجی شباهت زیادی به شیوه داستان‌گویی نولان دارد. فیلم‌های نولان معمولا با ایده‌ای نسبتا ساده آغاز می‌شوند اما به‌تدریج به چیزی بسیار بزرگ‌تر درست مانند فیلم The Prestige و فیلم Interstellar تبدیل می‌شوند.

از سوی دیگر، این داستان از یک تجربه کاملا شخصی و احساسی آغاز می‌شود و همین باعث می‌شود The Fisherman انتخابی طبیعی برای نولان باشد. این اثر می‌تواند فیلمی ترسناک متفاوت از آثار رایج باشد و در عین حال کاملا امضای نولان را داشته باشد.

4 – کتاب The Croning

همه می‌دانند نولان عاشق روایت‌های پیچیده و معمایی است؛ به همین دلیل بسیاری از فیلم‌هایش در اولین تماشا کاملا قابل درک نیستند. با همین منطق رمان The Croning نیز انتخاب بسیار مناسبی به نظر می‌رسد؛ زیرا جذابیت اصلی آن بیش از آنکه در ترس باشد، در نحوه روایت داستان نهفته است.

این رمان که توسط لیرد بارون (Laird Barron) نوشته شده، داستان دان میلر، مردی سالخورده را روایت می‌کند که کم‌کم متوجه می‌شود تمام زندگی‌اش با توطئه‌ای مربوط به موجوداتی باستانی گره خورده است. همزمان، بخش‌های مختلفی از گذشته او اطلاعات تازه‌ای درباره این راز آشکار می‌کنند. این دقیقا همان نوع داستانی است که می‌توان نولان را در حال بازی با خط زمانی، پنهان کردن اطلاعات از مخاطب و آشکار کردن حقیقت در زمان مناسب تصور کرد.

هرچند ساختار روایت احتمالا مهم‌ترین نقطه قوت اقتباس خواهد بود، اما The Croning از عنصر وحشت نیز غافل نمی‌شود؛ زیرا این حس که نیرویی از همان ابتدا همه‌چیز را کنترل می‌کرده، هسته اصلی داستان را تشکیل می‌دهد. این کتاب هم یک تریلر معمایی است و هم یک داستان وحشت روان‌شناختی که بر پایه پارانویا و بحران وجودی بنا شده، بوده که می‌تواند به یک فیلم ترسناک عالی توسط کریستوفر نولان تبدیل شود.

3 – کتاب A Short Stay in Hell

در میان تمام کتاب‌های این فهرست، A Short Stay in Hell اثر استیون ال. پک (Steven L. Peck) بیش از همه بر یک ایده درخشان استوار است. داستان درباره مردی است که پس از مرگ، در کتابخانه‌ای بی‌نهایت بیدار می‌شود و درمی‌یابد تنها زمانی می‌تواند آنجا را ترک کند که کتابی را پیدا کند که دقیقا داستان زندگی خودش در آن نوشته شده باشد.

این ایده شاید در نگاه اول ساده به نظر برسد، اما اجرای آن یکی از هراس‌آورترین مفاهیم ادبیات معاصر را خلق کرده است. همین ویژگی باعث می‌شود این کتاب برای نولان بسیار مناسب باشد؛ زیرا او همواره بیش از شخصیت‌ها، شیفته کاوش در ایده‌ها و مفاهیم بوده است.

ترس این داستان کاملا از مقیاس غیرقابل تصور آن مکان و این حقیقت ناشی می‌شود که شاید حتی ابدیت نیز برای انجام این ماموریت کافی نباشد. حال تصور کنید یک کتاب با چنین مفهومی به یک فیلم ترسناک توسط کریستوفر نولان و سبک سینمایی عظیم ایشان تبدیل شود؛ کارگردانی که بارها به سراغ مفاهیمی مانند زمان، بی‌نهایت و درک واقعیت رفته است. این داستان درباره ناچیز بودن انسان در برابر هستی است و می‌تواند وسواس‌های فکری نولان را وارد ژانر وحشت کند.

2 – کتاب House of Leaves

رمان House of Leaves تاکنون چندین بار برای اقتباس سینمایی مطرح شده، اما آن‌قدر ساختار پیچیده‌ای دارد که بسیاری آن را غیرقابل اقتباس توصیف کرده‌اند. با این حال، شاید دقیقا به همین دلیل باشد که نولان یکی از معدود فیلمسازانی است که می‌تواند از پس آن برآید.

این رمان نوشته مارک زد. دانیلوسکی (Mark Z. Danielewski) درباره خانه‌ای است که فضای داخلی آن از نمای بیرونی‌اش بزرگ‌تر است؛ راهروهایی غیرممکن که ظاهر می‌شوند و راویان مختلفی که تلاش می‌کنند مکانی را درک کنند که کاملا قوانین منطق را نقض می‌کند.

شهرت این کتاب تا حد زیادی به تجربه فیزیکی مطالعه آن برمی‌گردد. اما منظور از این عبارت چیست؟ در این کتاب، صفحه‌آرایی دائماً تغییر می‌کند، پاورقی‌هایی در دل پاورقی‌های دیگر قرار دارند، چندین راوی مختلف وجود دارد و حتی ساختار صفحات بخشی از روایت داستان می‌شود.

به‌طور کلی، کتاب دائما با ادراک، فضا و واقعیت بازی می‌کند. به همین دلیل است که این اثر تا این اندازه با سبک فیلمسازی نولان هماهنگ به نظر می‌رسد. دیدن House of Leaves با نگاه خلاقانه و پیچیده نولان می‌تواند تجربه‌ای فوق‌العاده باشد؛ زیرا این فقط یک داستان معمولی درباره خانه‌ای تسخیرشده نیست. اگر کسی بتواند معماری غیرممکن این اثر را بدون از دست دادن لایه‌های روان‌شناختی آن به یک نمایش سینمایی تبدیل کند، احتمالا همان کریستوفر نولان است.

1 – کتاب The Gone World

اگر قرار باشد تنها یک کتاب را از میان همه گزینه‌ها انتخاب کنیم رمان The Gone World احتمالا واضح‌ترین انتخاب برای نولان خواهد بود. این رمان نوشته تام سوترلیچ (Tom Sweterlitsch) داستان شنون ماس، یک مامور تحقیق، را دنبال می‌کند که با استفاده از سفر در زمان تلاش می‌کند پرونده قتلی را حل کند و در همین مسیر با تهدیدی روبه‌رو می‌شود که می‌تواند به نابودی بشریت منجر شود.

این داستان حال‌وهوایی بسیار شبیه به فیلم Tenet دارد و تقریبا تمام عناصر محبوب نولان را در خود جای داده است: تحقیقات، علمی‌تخیلی، پارادوکس‌های زمانی و یک ایده عظیم در مرکز روایت. تفاوت اصلی اینجاست که این عناصر نه‌تنها برای خلق یک معمای روایی، بلکه برای ایجاد وحشتی واقعی به کار گرفته شده‌اند.

هرچه داستان پیش می‌رود، هر واقعیت جدیدی که شخصیت اصلی وارد آن می‌شود، از قبلی هولناک‌تر است و همین باعث می‌شود خودِ سفر در زمان به بخشی از منبع ترس تبدیل شود. در تمام طول داستان نیز حس اجتناب‌ناپذیر بودن سرنوشت حضور پررنگی دارد.

با توجه به سابقه کاری نولان، سخت است کتابی پیدا کنیم که تا این اندازه با سبک فیلمسازی او هم‌خوانی داشته باشد. رمان The Gone World مهم‌ترین ویژگی‌های آثار نولان را با داستانی واقعا ترسناک ترکیب می‌کند. به بیان دیگر، این همان نوع فیلمی است که نولان همیشه ساخته، اما این بار در قالب ژانر وحشت.